Ontslag en de vaststellingsovereenkomst? Hier moet je opletten

Je werkgever wil je ontslaan en biedt je een vaststellingsovereenkomst aan? Dit kan je een goede ontslagregeling opleveren, maar alleen met de juiste afspraken. Anders riskeer je geld én je WW-uitkering. Deze blog helpt je de belangrijkste punten te begrijpen.

Wat is een vaststellingsovereenkomst en wat betekent dit voor jou?

Een vaststellingsovereenkomst betekent dat jij en je werkgever samen afspreken dat je arbeidscontract stopt. Dit noemen we "ontslag met wederzijds goedvinden". Het grote verschil met gewoon ontslag is dat jullie hier samen voor kiezen.

Werkgevers stellen dit vaak voor omdat het voor hen makkelijker is dan een normale ontslagprocedure. Voor jou kan het voordelig zijn omdat je meestal een financiële vergoeding krijgt. Je dienstverband eindigt op een datum die jullie samen afspreken.

Het grote voordeel is dat je onderhandelingsruimte hebt op alle aspecten: de vergoeding, opzegtermijn, vrijstelling van werk, en extra voorzieningen. Maar pas op: je moet wel de juiste afspraken maken om je rechten te beschermen.

Je WW-uitkering veiligstellen: dit moet absoluut in de vaststellingsovereenkomst

Je recht op een WW-uitkering is het allerbelangrijkst om veilig te stellen. Zonder de juiste afspraken kun je je uitkering kwijtraken.

Vier dingen moeten absoluut in je vaststellingsovereenkomst staan:

1.     Er moet duidelijk staan dat je werkgever het initiatief heeft genomen om het contract te beëindigen. Dit is cruciaal, want anders denkt het UWV dat je zelf hebt opgezegd.

2.     Jullie moeten een neutrale reden voor het ontslag afspreken. Denk aan reorganisatie of "verschil van inzicht over hoe het werk gedaan moet worden". Zo kan het UWV het ontslag niet aan jou verwijten.

3.     Er moet expliciet staan dat er geen dringende reden voor je ontslag bestaat. Een dringende reden zou namelijk ontslag op staande voet betekenen.

4.     Let op de fictieve opzegtermijn, die bepaalt wanneer je WW-uitkering begint. De fictieve opzegtermijn begint op de eerste dag van de maand na jullie akkoord en duurt even lang als de normale opzegtermijn van je werkgever.

Financiële afspraken: dit kun je verwachten en onderhandelen

De transitievergoeding is bij ontslag het belangrijkste financiële recht van de werknemer. Hoewel dit wettelijk niet verplicht is bij een vaststellingsovereenkomst, bieden werkgevers er bijna altijd een aan. Anders heb je als werknemer weinig reden om akkoord te gaan.

Belangrijk: accepteer nooit het eerste bod. Werkgevers bieden vaak eerst minder aan dan ze bereid zijn te betalen. Onderhandelen is heel normaal en wordt soms ook verwacht. Na onderhandeling ontvang je regelmatig een hogere vergoeding.

Naast de ontslagvergoeding moet je ook afspraken maken over je loon tot de einddatum, je eindafrekening en eventuele bonussen. Vraag ook of je werkgever de kosten van juridische bijstand wil vergoeden – veel werkgevers doen dit.

Veelgemaakte fouten die je duizenden euro's kunnen kosten

De grootste fout: te snel tekenen onder druk van je werkgever. Vraag bedenktijd aan je werkgever, dat is heel normaal. Heb je toch al getekend? Dan heb je wettelijk nog 14 dagen bedenktijd na ondertekening. In deze wettelijke bedenktijd mag je de vaststellingsovereenkomst herroepen (ontbinden). Daar hoef je geen reden voor op te geven.  

Andere kostbare fouten zijn het vergeten van de transitievergoeding, ziek uit dienst gaan (dit geeft grote problemen met WW en Ziektewet), en geen afspraken maken over je concurrentiebeding. Dit beding vervalt namelijk niet automatisch en kan je nieuwe carrière beperken.

Maak ook altijd afspraken over je getuigschrift en hoe jullie je vertrek communiceren. Dit voorkomt misverstanden die je reputatie kunnen schaden.

Onderhandeltips: zo haal je het maximale uit je vaststellingsovereenkomst

1.   Bereid je goed voor en weet wat een redelijke ontslagvergoeding is voor jouw situatie.

2.   Onderhandel over vrijstelling van werk - zo kun je je volledig richten op sollicitaties.

3.   Onderhandel niet alleen over geld - vraag ook naar outplacement, scholingsbudget, of het meenemen van je laptop.

4.   Overweeg een arbeidsjurist in te schakelen voor professionele onderhandeling en vraag om vergoeding van de kosten rechtsbijstand.

5.   Lees alles grondig door en raadpleeg vaststellingsovereenkomsten gidsen voor meer achtergrond.

Waarom je als werknemer beter een specialist kunt inschakelen

Een vaststellingsovereenkomst is juridisch complex met veel valkuilen. Zoals je in dit artikel hebt gelezen, zijn er talloze details waar je op moet letten - van WW-rechten tot onderhandelingstactieken.

Arbeidsjuristen zijn gespecialiseerd in deze materie. Zij kennen alle ins en outs, kunnen namens jou professioneel onderhandelen en zorgen dat je geen belangrijke punten mist. Hun ervaring leidt vaak tot een betere vergoeding en gunstigere voorwaarden.

En bedenk hierbij dat de kosten voor een adviseur meestal vergoed worden door je werkgever. Hij heeft er immers ook belang bij dat de overeenkomst juridisch correct is. Laat je vaststellingsovereenkomst daarom altijd door een specialist